AI đang thay một phần việc thực thi của marketer, nhất là những việc lặp lại như viết bài cơ bản, chỉnh ảnh, tổng hợp báo cáo. Vai trò chọn khách, chọn thông điệp và chịu trách nhiệm với kết quả kinh doanh thì vẫn cần người. Người làm marketing không biến mất, nhưng cách làm và những kỹ năng được trả lương đang đổi khá nhanh.

Bài này gom các số liệu mới nhất về việc làm khi có AI, chỉ ra việc nào dễ bị thay, việc nào AI khó thay, và marketer nên chuẩn bị gì trong 12 tháng tới.

Số liệu nói gì về việc làm

Báo cáo Future of Jobs 2025 của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF), khảo sát hơn 1.000 công ty ở 55 nền kinh tế, dự báo từ nay đến năm 2030 sẽ có khoảng 170 triệu việc làm mới và 92 triệu việc làm bị thay thế, tức tăng ròng 78 triệu việc (WEF). Cũng theo WEF, “AI và dữ liệu lớn” là nhóm kỹ năng có nhu cầu tăng nhanh nhất, còn tư duy phân tích vẫn là kỹ năng cốt lõi được 7/10 doanh nghiệp coi là bắt buộc (WEF Future of Jobs 2025).

Ở cấp công ty, báo cáo nhân sự tháng 10/2026 của Anthropic cho thấy tỷ lệ người mới vào nghề trong các vị trí kỹ thuật được tuyển mới giảm từ 27% xuống 9% (Fortune). Con số này là vị trí kỹ thuật ở một công ty AI, chưa phải ngành marketing, nhưng nó cho thấy vị trí đầu vào chịu áp lực trước.

Báo cáo Work Trend Index 2025 của Microsoft thì cho thấy chiều ngược lại: 41% lãnh đạo dự kiến trong 5 năm tới đội của họ sẽ phải huấn luyện AI agent, 36% dự kiến đội sẽ phải quản lý agent (Microsoft). Việc mới sinh ra ở chỗ giao việc, kiểm tra và quản lý AI.

Những việc marketing dễ bị thay

Các việc dưới đây có đầu vào rõ, làm theo mẫu và kiểm tra được nhanh, nên AI hoặc các hệ thống tự động đang làm thay ngày càng nhiều:

• Viết nháp bài đăng, mô tả sản phẩm, email theo mẫu có sẵn.
• Chỉnh ảnh sản phẩm đơn giản, làm nhiều kích thước cho nhiều kênh.
• Tổng hợp số liệu từ nhiều nguồn thành báo cáo tuần.
• Đặt giá thầu và chọn tệp quảng cáo thủ công. Trên Meta và Google, phần lớn việc này đã chuyển sang các hệ thống tự động như Advantage+ và Performance Max.
• Trả lời các câu hỏi lặp lại của khách về giá, giờ mở cửa, cách đặt hàng.

Nếu phần lớn công việc hằng ngày của bạn nằm trong danh sách này, đây là lúc nên chuẩn bị.

Những việc AI khó thay

Có những việc cần hiểu con người, cần chịu trách nhiệm và cần phán đoán trong hoàn cảnh chưa từng có. AI hỗ trợ được nhưng khó làm thay:

• Chọn khách mục tiêu và định vị thương hiệu, vì gắn với sản phẩm, giá và chiến lược của cả công ty.
• Tìm insight khách hàng từ những cuộc nói chuyện thật, hiểu vì sao khách nghĩ như vậy.
• Đưa chất liệu riêng vào nội dung: ca khách thật, quan điểm của người chủ, trải nghiệm của đội.
• Giữ quan hệ với khách lớn, đối tác, báo chí.
• Xử lý khủng hoảng truyền thông, nơi một câu nói sai có thể gây hậu quả lớn.

Marketer nên làm gì trong 12 tháng tới

Mình gợi ý bốn việc, làm song song được.

Việc thứ nhất là học đọc số kinh doanh. Marketer nói được bằng doanh thu, chi phí để có một khách và giá trị vòng đời khách sẽ được chủ doanh nghiệp lắng nghe hơn. Bài CAC, LTV, ROI là điểm bắt đầu.

Việc thứ hai là học giao việc và kiểm việc cho AI. Viết được bản giao việc đủ thông tin, biết kiểm số liệu và nguồn, biết khi nào AI đang bịa. Mình đã viết kỹ phần này trong bài marketer chuyển sang chiến lược và điều phối.

Việc thứ ba là chọn một mảng để đi sâu. Khi AI đã làm được phần kiến thức rộng ở mức cơ bản, người có chuyên môn sâu ở một hai mảng, như thương hiệu, dữ liệu hay nội dung cho một ngành cụ thể, sẽ khó bị thay hơn.

Việc thứ tư là xây tiếng nói chuyên môn của riêng mình. Hồ sơ năng lực, các bài viết chia sẻ cách làm, một kênh cá nhân có quan điểm rõ là thứ AI không làm thay được. Bài thương hiệu cá nhân của CEO có nhiều điểm áp dụng được cho cả marketer.

Doanh nghiệp nên tuyển marketer thế nào

Với chủ doanh nghiệp đang tuyển người, câu hỏi phỏng vấn nên đổi theo. Ngoài việc hỏi ứng viên đã làm được gì, hãy hỏi họ dùng AI vào việc gì, kiểm tra đầu ra của AI ra sao, và từng đo hiệu quả công việc bằng chỉ số kinh doanh nào. Một bài test nhỏ hiệu quả là đưa cho ứng viên một bài AI viết sẵn có vài lỗi số liệu và giọng văn, xem họ phát hiện và sửa được bao nhiêu.

Câu hỏi thường gặp

Sinh viên marketing có nên lo không?

Nên chuẩn bị hơn là lo. Vị trí đầu vào chịu áp lực trước, nên sinh viên cần có thêm kỹ năng đọc số, dùng AI có kiểm soát và một vài sản phẩm thật để chứng minh năng lực.

Content writer có bị thay thế không?

Phần viết theo mẫu đang bị thay nhiều. Người viết có chuyên môn ngành, biết phỏng vấn để lấy chất liệu thật và biết biên tập đầu ra của AI vẫn có chỗ đứng, thậm chí được cần nhiều hơn.

Doanh nghiệp nhỏ có nên cắt giảm nhân sự marketing khi dùng AI không?

Nên tính lại phân việc trước khi tính cắt giảm. AI giúp làm nhanh phần thực thi, nhưng sinh thêm việc kiểm tra và duyệt. Người có kinh nghiệm thường được dùng hiệu quả hơn khi chuyển sang chiến lược và điều phối.

Kỹ năng nào nên học đầu tiên?

Đọc số kinh doanh và giao việc cho AI. Hai kỹ năng này dùng được ngay trong công việc hằng ngày và ít lỗi thời theo công cụ.